Η Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής, που γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 21 Ιουνίου, αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να αναδειχθεί η δύναμη της μουσικής και η θετική επίδρασή της στη ζωή των ανθρώπων.
Ο Special Musicians είναι ένας κοινωφελής οργανισμός που παρέχει εξειδικευμένα θεραπευτικά, εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά μουσικά προγράμματα, με στόχο την ενδυνάμωση και την κοινωνική συμπερίληψη ατόμων με αναπηρία και άλλων ευάλωτων ομάδων.
Η μουσική δεν είναι μόνο τέχνη και ψυχαγωγία. Είναι μέσο έκφρασης, επικοινωνίας, σύνδεσης και θεραπείας. Η Μουσικοθεραπεία και η Κοινοτική Μουσικοθεραπεία αξιοποιούν τη δύναμη της μουσικής, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής παιδιών, εφήβων και ενηλίκων.
Η Μουσικοθεραπεία (Music Therapy) ανήκει στις θεραπείες μέσω τέχνης και πραγματοποιείται σε ατομικές ή ομαδικές συνεδρίες, αποκλειστικά από εξειδικευμένο μουσικοθεραπευτή. Βασίζεται στη θεραπευτική σχέση που αναπτύσσεται ανάμεσα στον συμμετέχοντα και τον θεραπευτή, μέσα σε ένα ασφαλές περιβάλλον έκφρασης, αλληλεπίδρασης και επικοινωνίας.
Μέσα από τη μουσική, οι συμμετέχοντες ενθαρρύνονται να εκφραστούν λεκτικά ή μη λεκτικά, να αυτοσχεδιάσουν με μουσικά όργανα ή με τη φωνή τους, να τραγουδήσουν και να δημιουργήσουν δικούς τους στίχους και τραγούδια. Στόχος είναι η ενίσχυση της αυτοεκτίμησης, η έκφραση συναισθημάτων και σκέψεων, καθώς και η ανάπτυξη επικοινωνιακών, κοινωνικών, γνωστικών και κινητικών δεξιοτήτων. Για τη συμμετοχή στη μουσικοθεραπεία δεν απαιτείται καμία γνώση μουσικής ή μουσικού οργάνου.
Η Κοινοτική Μουσικοθεραπεία (Community Music Therapy) συνδυάζει θεραπευτικούς, μουσικούς και καλλιτεχνικούς στόχους, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην προετοιμασία των ατόμων για τη συμμετοχή τους σε πολιτιστικές δράσεις, όπως οι συναυλίες.
Τα παιδιά, οι έφηβοι ή οι ενήλικες έχουν την επιλογή να εστιάσουν στο τραγούδι, σε μουσικό όργανο της επιλογής τους ή στη δημιουργία στίχων και τραγουδιών. Εξελίσσουν τις μουσικές ικανότητές τους, εκφράζουν τον δημιουργικό εαυτό τους και κοινωνικοποιούνται μέσα από τη συμμετοχή τους σε συμπεριληπτικά πολιτιστικά δρώμενα.
Ο κοινωφελής οργανισμός Special Musicians δημιουργήθηκε το 2024 και αποστολή του είναι η παροχή εξειδικευμένων ατομικών και ομαδικών προγραμμάτων Μουσικοθεραπείας, Μουσικής Εκπαίδευσης και Καλλιτεχνικής Έκφρασης σε άτομα με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, καθώς και σε άλλες ευάλωτες ομάδες πληθυσμού. Επίσης, σχεδιάζει και υλοποιεί Συμπεριληπτικές Πολιτιστικές Δράσεις, όπως συναυλίες με τη συμμετοχή ατόμων με και χωρίς αναπηρία.
Κύριοι στόχοι του Special Musicians είναι:
η συμβολή στην ενδυνάμωση, την ψυχοκοινωνική υποστήριξη και την κοινωνική ενσωμάτωση των ατόμων,
η καλλιέργεια των δεξιοτήτων τους,
η προαγωγή της ισότιμης συμμετοχής τους στον πολιτισμό και
η προώθηση της αλλαγής στην οπτική και την αντίληψη της κοινωνίας μας για τη διαφορετικότητα.
Τα προγράμματα του οργανισμού Special Musicians συντονίζουν εξειδικευμένοι μουσικοθεραπευτές και καθηγητές μουσικής και διεξάγονται:
στο «Κέντρο Μουσικοθεραπείας & Μουσικό Εργαστήρι» του Special Musicians στον Άλιμο (Δωδεκανήσου 65),
εντός του «Πρότυπου Ωδείου Ανατολικής Αττικής» στην Αγία Παρασκευή (Ειρήνης 4),
κατ’ οίκον και
μέσω διαδικτύου.
Τα προγράμματα απευθύνονται σε άτομα κάθε ηλικίας με:
Συναισθηματικές/Αγχώδεις Διαταραχές,
Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος,
Νοητική Αδυναμία,
Προβλήματα ή απουσία λόγου,
Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής ή/και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ/Υ),
Ειδικές Μαθησιακές Διαταραχές,
Αισθητηριακή ή Κινητική Αναπηρία,
Πολλαπλές Αναπηρίες,
Νευρολογικές Παθήσεις, όπως Alzheimer, Parkinson και Σκλήρυνση κατά Πλάκας,
καθώς και σε άτομα τρίτης ηλικίας.
Την ιδέα και το όραμα για την ίδρυση του οργανισμού Special Musicians είχε η Πελίνα Ευαγγέλου, ιδρυτικό μέλος του Ελληνικού Συλλόγου Πτυχιούχων Επαγγελματιών Μουσικοθεραπευτών και δημιουργός και καλλιτεχνική διευθύντρια του Συμπεριληπτικού Μουσικού Συνόλου Ατόμων με και χωρίς Αναπηρία «Ονειρέματα» (2009–2020).
Μέλη των «Ονειρεμάτων» ήταν τρεις νέες γυναίκες με απώλεια όρασης και σοβαρές πρόσθετες αναπηρίες, όπως νοητική αναπηρία, διαταραχή αυτιστικού φάσματος και κινητικά προβλήματα, καθώς και μουσικοί χωρίς αναπηρία. Σε διάστημα 11 ετών πραγματοποίησαν 42 συναυλίες σε φεστιβάλ, παγκόσμια συνέδρια, σχολεία, μουσικές σκηνές και άλλα πλαίσια, με τη συμμετοχή 17 μουσικών χωρίς αναπηρία, τις οποίες παρακολούθησαν πάνω από 8.500 θεατές (https://www.youtube.com/@pelinaevangelou5169).
Επίσης, το 2014 συμμετείχαν στη δημιουργία του βραβευμένου στο Φεστιβάλ Δράμας ντοκιμαντέρ «When a Song Begins» (https://vimeo.com/93350540).
Το 2020 το έργο του Μουσικού Συνόλου «Ονειρέματα» συμπεριλήφθηκε σε διεθνή επετειακή έκδοση για τα 75 χρόνια του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, «Music as a Global Resource Compendium», ανάμεσα σε 109 επιλεγμένα έργα από 54 χώρες (https://www.musicasaglobalresource.org/2020compendium).
Τα «Ονειρέματα» υπήρξαν το πρώτο Συμπεριληπτικό Μουσικό Σύνολο Κοινοτικής Μουσικοθεραπείας στην Ελλάδα και το μοναδικό με βασικά μέλη άτομα με σοβαρές πολλαπλές αναπηρίες και με τόσο μεγάλο αριθμό συναυλιών στο ενεργητικό του.
Η θετική επίδραση των «Ονειρεμάτων» στις ζωές των μελών του συνόλου, των οικογενειών τους, καθώς και των θεατών —οι οποίοι άρχισαν να εστιάζουν όλο και περισσότερο στις δυνατότητες των ατόμων και όχι στην αναπηρία τους— αποτέλεσε την έμπνευση για τη δημιουργία του οργανισμού Special Musicians και του νέου Συμπεριληπτικού Μουσικού Συνόλου Κοινοτικής Μουσικοθεραπείας «Mix n’ Match» (2023–σήμερα).
Σημαντική υποστήριξη στη δημιουργία και εξέλιξη του οργανισμού προσέφερε το HIGGS, μέσω του διετούς εκπαιδευτικού προγράμματος ενδυνάμωσης ΟΚοιΠ, «Incubator».
Μέλη του Συμπεριληπτικού Μουσικού Συνόλου «Mix n’ Match» του οργανισμού Special Musicians είναι επτά νέοι με υπέροχες φωνές, με διαταραχή αυτιστικού φάσματος, νοητική αναπηρία, απώλεια όρασης και πολλαπλές αναπηρίες, καθώς και μουσικοί με και χωρίς αναπηρία. Οι «Mix n’ Match» διαθέτουν υψηλό μουσικό επίπεδο και το ρεπερτόριό τους περιλαμβάνει αγαπημένα τραγούδια των τραγουδιστών του συνόλου, κυρίως μεγάλων Ελλήνων συνθετών. Το μουσικό σύνολο είναι ανοιχτό σε νέα μέλη.
Ο Special Musicians σχεδιάζει και υλοποιεί μουσικές εμφανίσεις και συναυλίες με το Μουσικό Σύνολο «Mix n’ Match», καθώς και με σόλο ερμηνευτές κάθε ηλικίας, ωφελούμενους του Τμήματος Κοινοτικής Μουσικοθεραπείας του «Κέντρου Μουσικοθεραπείας & Μουσικού Εργαστηρίου» του Special Musicians.
Κατά την περίοδο 2023–2026, ο κοινωφελής οργανισμός Special Musicians πραγματοποίησε 11 συναυλίες σε έξι δήμους της Αττικής, σε φεστιβάλ, συνέδρια, πολιτιστικά κέντρα και αίθουσες συναυλιών, με τη συμμετοχή 28 ατόμων με αναπηρία, ηλικίας από 8 έως 50 ετών, καθώς και 22 μουσικών χωρίς αναπηρία.
Ανάμεσά τους συμμετείχαν οι διακεκριμένες καλλιτέχνιδες Έλλη Πασπαλά, Ντόρα Μπακοπούλου και Ζωή Τηγανούρια. Τις συναυλίες παρακολούθησαν περισσότεροι από 3.500 θεατές.
Οι δράσεις του Special Musicians έχουν παρουσιαστεί σε σημαντικούς πολιτιστικούς χώρους και φεστιβάλ, όπως στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, στο Nevronas Festival, στο Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Ελληνικού-Αργυρούπολης «Μίκης Θεοδωράκης», στο Άλσος Περιστερίου, στο 44ο Φεστιβάλ Παιδιού Δήμου Πεύκης–Λυκόβρυσης, στο Σεράφειο Δήμου Αθηναίων, στο Δημοτικό Θέατρο Αγίου Δημητρίου «Μελίνα Μερκούρη», στο θέατρο της Πλατείας Αγίας Παρασκευής και στην Αίθουσα Συναυλιών Φίλιππος Νάκας.
Όραμα του Special Musicians είναι κάθε άνθρωπος που χρειάζεται υποστήριξη να έχει πρόσβαση σε εξειδικευμένα μουσικά προγράμματα και να μπορεί να βιώνει τη χαρά, τη δύναμη και τα οφέλη της μουσικής στη ζωή του.
Σε μια εποχή όπου η ανάγκη για ουσιαστική συμπερίληψη και ισότιμη συμμετοχή στον πολιτισμό αναδεικνύεται όλο και πιο επιτακτική, ο κοινωφελής οργανισμός Special Musicians συνεχίζει να δημιουργεί χώρους έκφρασης, σύνδεσης και αποδοχής μέσα από τη δύναμη της μουσικής.
Πελίνα Ευαγγέλου, Μουσικοθεραπεύτρια
Συνιδρύτρια του Κοινωφελούς Οργανισμού "Special Musicians"
Διευθύντρια του "Κέντρου Μουσικοθεραπείας & Μουσικού Εργαστηρίου" του "Special Musicians" [Δωδεκανήσου 65, Άλιμος]
Υπεύθυνη του Τομέα Μουσικοθεραπείας του Ωδείου Φίλιππος Νάκας, από την έναρξή του το 2012΄[Ιπποκράτους 41, Αθήνα]
Αντιπρόεδρος και Ιδρυτικό Μέλος του Ελληνικού Συλλόγου Πτυχιούχων Επαγγελματιών Μουσικοθεραπευτών [ΕΣΠΕΜ]
Δημιουργός και Καλλιτεχνική Διευθύντρια των Συμπεριληπτικών Μουσικών Συνόλων Ατόμων με και χωρίς Αναπηρία "Ονειρέματα" [2009-2020] και "Mix n' Match", του οργανισμού "Special Musicians" [2023 - σήμερα]
