Το WHEN Equity Empowerment Change ξεκίνησε το 2012, αρχικά ως Women On Top, από μια απλή ιδέα: ότι θα θέλαμε να υπάρχει ένας «χώρος», όπου οποιαδήποτε γυναίκα, από οποιαδήποτε γεωγραφική περιοχή, φάση ζωής ή επαγγελματικό κλάδο κι αν προερχόταν, θα μπορούσε να βρει την υποστήριξη που χρειάζεται για να ξεπεράσει την όποια πρόκληση αντιμετώπιζε στην επαγγελματική της ζωή. Δημιουργήσαμε, λοιπόν, αρχικά ένα δίκτυο mentoring για γυναίκες και, σταδιακά, μέσα στα χρόνια που ακολούθησαν, έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό που λειτουργεί ταυτόχρονα σε τρία επίπεδα: την προσωπική ενδυνάμωση, την οργανωσιακή αλλαγή και την κοινωνική και θεσμική ευαισθητοποίηση.
Αυτός είναι και ο σκοπός του WHEN: να συμβάλλει στη δημιουργία ενός κόσμου όπου κάθε γυναίκα μπορεί να γίνει αυτό που θέλει και μπορεί, χωρίς διακρίσεις, στερεότυπα ή δομικά εμπόδια. Η αποστολή μας εστιάζει στην οικονομική και επαγγελματική ενδυνάμωση, στην προώθηση της έμφυλης ισότητας στον χώρο εργασίας και στη διαμόρφωση πολιτικών και πρακτικών που λαμβάνουν υπόψη τις πραγματικές συνθήκες ζωής των γυναικών — συμπεριλαμβανομένων των ευθυνών φροντίδας, της μητρότητας, της ηλικίας, της αναπηρίας και της γεωγραφικής απομόνωσης.
Η Παγκόσμια Ημέρα των Γυναικών (γιατί οι γυναίκες είμαστε πολλές και διαφορετικές μεταξύ μας!) δεν είναι για εμάς μόνο μια επέτειος ή ένας εορτασμός, αλλά μια ευκαιρία να κάνουμε μια μικρή παύση για αναστοχασμό και λογοδοσία. Μας υπενθυμίζει ότι η πρόοδος που έχουμε επιτύχει, από τα εργασιακά δικαιώματα μέχρι τη θεσμοθέτηση πολιτικών ισότητας, έχει έρθει ως αποτέλεσμα συλλογικών διεκδικήσεων και μικρών βημάτων αλλαγής. Ταυτόχρονα, αναδεικνύει τα επίμονα κενά που παραμένουν: το έμφυλο μισθολογικό χάσμα, την υποεκπροσώπηση σε θέσεις λήψης αποφάσεων, τη δυσανάλογη επιβάρυνση των γυναικών με μη αμειβόμενη εργασία φροντίδας.
Μέχρι σήμερα, το WHEN έχει υλοποιήσει πολυεπίπεδες δράσεις με χειροπιαστό κοινωνικό αποτύπωμα. Τα προγράμματα mentoring του οργανισμού έχουν υποστηρίξει χιλιάδες γυναίκες σε κρίσιμες επαγγελματικές μεταβάσεις. Τα εκπαιδευτικά μας προγράμματα έχουν ενισχύσει τις δεξιότητες, την αυτοπεποίθηση και την πρόσβαση πολλών ακόμα γυναικών, κάθε ηλικίας. Οι συνεργασίες μας με εταιρείες και οργανισμούς φέρνουν την ισότητα στην καρδιά εταιρειών, αλλά και εκπαιδευτικών φορέων σε όλη την Ελλάδα. Παράλληλα, οι έρευνές μας συνεχίζουν, από το 2020, να αναδεικνύουν τις ανάγκες των γυναικών που ζουν μακριά από αστικά κέντρα και τα κενά που υπάρχουν ακόμα στη χώρα μας στα θέματα έμφυλης ισότητας. Τέλος, τα προγράμματα εργασιακής και νομικής συμβουλευτικής παρέχουν εξατομικευμένη υποστήριξη από επαγγελματίες στις γυναίκες που το έχουν περισσότερη ανάγκη.
Κομβικό σημείο στην πορεία μας αποτελεί το WHEN Hub, ένας φυσικός χώρος συνεργασίας και ενδυνάμωσης στο κέντρο της Αθήνας, που συνδυάζει coworking με υπηρεσίες δημιουργικής απασχόλησης για παιδιά 0-12 ετών. Το μοντέλο αυτό δεν είναι απλώς λειτουργικό· είναι και πολιτικό, καθώς αναγνωρίζει ότι η φροντίδα δεν μπορεί να παραμένει αόρατη ή να θεωρείται ατομική ευθύνη, αλλά απαιτεί συλλογικές λύσεις που επιτρέπουν στις γυναίκες και σε όλους τους φροντιστές να συμμετέχουν ισότιμα στην επαγγελματική ζωή.
Για εμάς, η 8η Μαρτίου είναι ημέρα ορατότητας αλλά και δέσμευσης: ορατότητας για τις γυναίκες που διεκδικούν, δημιουργούν και ηγούνται, δέσμευσης για συνέχιση της δουλειάς μας με μετρήσιμα αποτελέσματα και θεσμικές παρεμβάσεις. Στο άμεσο μέλλον, σχεδιάζουμε την ενίσχυση προγραμμάτων μας που αφορούν γυναίκες στην περιφέρεια και στον πρωτογενή τομέα, την ανάπτυξη εργαλείων για την εφαρμογή πολιτικών ισότητας σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τη διεύρυνση συνεργασιών με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς για πιο συστηματική ενσωμάτωση της οπτικής του φύλου σε πολιτικές και πρακτικές.
Η ισότητα των φύλων δεν είναι «γυναικείο ζήτημα». Είναι ζήτημα δημοκρατίας, οικονομικής βιωσιμότητας και κοινωνικής συνοχής. Κάθε οργανισμός μπορεί να συμβάλει σε αυτό, υιοθετώντας διαφανείς και δίκαιες πρακτικές προσλήψεων και αμοιβών, δημιουργώντας περιβάλλοντα χωρίς διακρίσεις και υποστηρίζοντας έμπρακτα τους εργαζόμενους και τις εργαζόμενες με ευθύνες φροντίδας. Καθένας και καθεμία από εμάς, ατομικά και συλλογικά, μπορεί να αμφισβητεί τα έμφυλα στερεότυπα, να διεκδικεί ίσες ευκαιρίες και να στηρίζει πρωτοβουλίες που προωθούν την ισότητα. Και η Παγκόσμια Ημέρα των Γυναικών μάς υπενθυμίζει ότι η αλλαγή δεν έρχεται αυτόματα· χτίζεται μέσα από συμμαχίες, δεδομένα, επιμονή και συνειδητή δράση. Σε αυτή τη διαδικασία, η Κοινωνία των Πολιτών κατέχει έναν κρίσιμο ρόλο — και το WHEN φιλοδοξεί να συνεχίσει να τον υπηρετεί με συνέπεια και τόλμη.
Ένα στοιχείο που ίσως δεν γνωρίζατε: σύμφωνα με διεθνείς εκτιμήσεις, εάν καλυφθεί το έμφυλο χάσμα στη συμμετοχή στην αγορά εργασίας, το παγκόσμιο ΑΕΠ θα μπορούσε να αυξηθεί κατά τρισεκατομμύρια δολάρια μέσα στην επόμενη δεκαετία. Η ισότητα, λοιπόν, δεν είναι μόνο ζήτημα δικαιοσύνης, αλλά αποτελεί και στρατηγική επένδυση για το μέλλον.
Στέλλα Κάσδαγλη, Συγγραφέας & Συνιδρύτρια των WHEN
